Anthropic’ten SpaceX Modeli: Tek Fark Ne?

Anthropic’ten SpaceX Modeli: Tek Fark Ne?

Anthropic’in CEO’su Dario Amodei ve kurucu ekibine süper oy hakkına sahip hisseler verilmesi planlanıyor. Ekstra oylar sayesinde liderlik ekibi, Anthropic’in halka arzı gerçekleştiğinde halka açık piyasalardan kaynaklanan baskılardan uzak kalacak.

Bu planı gündeme getiren The Information, konuya yakın iki kişiyi kaynak olarak gösterdi. İlk kez Anthropic yöneticileri ekstra oy hakkı veren hisselere sahip olacak.

Anthropic Halka Arzından Önce Süper Oy Hakkı Geliyor

Anthropic haziran ayında ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (SEC) gizli bir S-1 başvurusunda bulundu. S-1 belgesi, ABD borsasında halka arz sürecini başlatan resmi evrak.

Şirket bu başvuruyu destekleyecek rakamlara sahip. Son finansman turunda şirket 965 milyar dolar değerlemeye ulaşarak göz kamaştırdı. Buna ek olarak yıllık gelir oranı temmuz sonunda 65 milyar dolara çıktı. Böylece OpenAI’ın yaklaşık 25 milyar dolar önüne geçmiş oldu.

The Information’ın yayımladığı haber eylül ayında olası bir halka arz ihtimaline işaret ediyor. Ancak Anthropic resmi bir tarih doğrulamadı.

*ANTHROPIC IS PREPARING TO GIVE CEO DARIO AMODEI AND FOUNDERS SUPERVOTING SHARES AHEAD OF ITS IPO: THE INFORMATION

*ANTHROPIC AIMS TO PROTECT ITS LEADERSHIP FROM OUTSIDE SHAREHOLDER PRESSURE BEFORE A POTENTIAL SEPTEMBER IPO

— tradfi news (@tradfi) August 18, 2026

Bizi X’te takip edin — gelişmelerden anında haberdar olun!

Peki bu ekstra oy hakkı neden önemli? Şirketlerini halka arz eden kurucular tek bir şeyden çekinir: Dışarıdan gelen hissedarlar uzun vadeli planlar yerine kısa vadeli kara odaklanıp şirketi zor durumda bırakabilir.

Google bu modern savunma yöntemini 2004’te duyurdu. Kurucuları 10 oy hakkına sahip hisselerine tutunarak çeyrek dönem çalkantılarına kulak asmadı. Meta da modeli benimseyip Mark Zuckerberg’in bugüne kadar şirketi kontrol etmesini sağladı.

SpaceX Modeli ve Temel Fark Nedir?

Elon Musk şimdiye kadarki en iddialı uygulamayı yaptı. SpaceX, Nasdaq’ta 12 haziran’da SPCX koduyla listelendi. S-1 başvurusu kamudaki A sınıfı hisselere bir oy hakkı verirken, içerideki B sınıfı hisselere 10 oy hakkı sağlıyor.

Ortaya şöyle bir tablo çıkıyor: Musk %48,4 hisseye sahip ama hissedar oylarının %82’sinden fazlasını yönetiyor. Ayrıca B sınıfı hisse sahipleri yönetim kurulunun çoğunluğunu seçiyor.

Başvuruda herhangi bir zaman sınırı da bulunmuyor. Ekstra oylar süresiz geçerli kalıyor. Üstelik SpaceX, Nasdaq kurallarına göre ‘kontrollü şirket’ statüsüne sahip olduğundan bağımsız yönetim kurulu şartından muaf tutuluyor.

Kısacası Musk neredeyse kimseye hesap vermiyor. Anthropic’in uygulamaya koyduğu da bu oyun planı. Fakat önemli bir fark var.

Anthropic ve SpaceX Halka Arzı: Benzerlikler ve FarklarAnthropic ve SpaceX Halka Arzı: Benzerlikler ve Farklar

Anthropic, ek oy hakkını bir kişiye değil birkaç kurucuya dağıtacak. Ayrıca SpaceX’te olmayan bir denetim mekanizmasına sahip olacak.

Şirket, kârın yanında kamu yararına da hizmet etmeyi zorunlu kılan bir yasal form olan Kamu Yararına Şirket olarak faaliyet gösteriyor. Yönetim sisteminde bağımsız bir organ olan Uzun Vadeli Yarar Vakfı (LTBT) da yer alıyor.

LTBT’nin mütevellileri arasında ABD Merkez Bankası (Federal Reserve) eski başkanı Ben Bernanke de var. Vakıf, yönetim kurulu üyelerini belirlemede söz sahibi olup, kimin oy hakkı çok olursa olsun Anthropic’in yapay zeka güvenliği misyonunu korumaya yardımcı oluyor.

Halka arz sürecinde açıklanacak S-1 belgesiyle, oy oranlarından varsa süre sınırına dek tüm detaylar belli olacak. Şimdilik ortaya çıkan tablo gayet net: Gelecekteki yatırımcılar yükselişten payını alacak, kurucular ise direksiyondan inmeyecek.

Orijinal Anthropic’ten SpaceX Modeli: Tek Fark Ne? hikayesini Lockridge Okoth tarafından tr.beincrypto.com ’da okuyun