IMF: Dolar Stablecoin’ler Para Krizini Tetikleyebilir

BeInCrypto
Ouvrir sur BeInCrypto
IMF: Dolar Stablecoin’ler Para Krizini Tetikleyebilir

Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) yeni araştırma raporu, dolar stablecoin’ler’in aşırı değerli sabit kur rejimlerini savunan ekonomilerde para kaçışlarını tetikleyebileceğine dikkat çekiyor. Stablecoin’ler, dağınık paralel piyasa fiyatlarını tek ve herkesin aynı anda görebildiği bir göstergeye dönüştürerek, hanehalklarının toplu çıkışına imkan tanıyor.

IMF araştırmacısı Brandon Joel Tan, stablecoin’ler’in etkisinin şartlara göre değiştiğini belirtiyor. Araştırmaya göre stablecoin’ler sakin dönemlerde refahı artırırken, kur çıpası bozulduğunda ise krizi derinleştiriyor.

Stablecoin’ler Kıtlığı Nasıl Açık Bir Sinyale Dönüştürüyor?

Bir ülke hükümeti resmi kuru piyasa seviyesinden uzak tutarsa, döviz tedariki kısıtlanıyor. Bu durumda yatırımcılar, dolar almak için paralel piyasalara yöneliyor.

Paralel piyasalar ise kendi içinde parçalı. Sokak satıcıları, aracı kurumlar ve bankalar farklı fiyatlar sunuyor, gerçek dolar kıtlığını tam yansıtan tek bir fiyat bulunmuyor. IMF’nin araştırması stablecoin’lerin bu durumu değiştirdiğini gösteriyor.

Tether (USDT) gibi dolar endeksli bir token, kripto para borsası’nda yerel para birimine karşı alınıp satılabiliyor. Bu fiyat anlık ve herkes tarafından görülebilir olduğu için paralel dolar fiyatı belirleme konusunda ortak bir referans oluşuyor.

Böylesi şeffaf fiyat oluşumu, hanehalklarının riskten korunmasını kolaylaştırıyor. Fakat aynı zamanda, tüm yatırımcılar aynı anda tek bir fiyatı görüp harekete geçtiğinden, toplu çıkışları da tetikleyebiliyor.

‘Stablecoin’ler, duruma göre refaha etkide bulunuyor. Yabancı para birimine erişimi artırıyor, yanlış fiyatlama hakkındaki ortak kanının daha şeffaf olmasını sağlıyor. Fakat aynı kamusal fiyat, toplu kaçışları da tetikliyor, çünkü inançlar ve hareketler senkronize hale geliyor’ şeklinde özet bölümünde belirtiliyor.

Bolivya örneği bu dönüşümü net şekilde gözler önüne seriyor. Merkez Bankası, Haziran 2024’te dijital varlık işlemlerine uygulanan kısıtlamaları kaldırdı. Sonrasında finansal sistemde bu işlemler, Temmuz 2024’ten Mayıs 2025’e kadar on iki katına çıktı.

Böylece, USDT/boliviano kuru günlük yaşamda paralel piyasada dolar için esas referans oldu. Merkez bankası dahi internet sitesinde USDT fiyatlarına yer vermeye başladı.

Bizi X’te takip edin ve en güncel gelişmeleri anında öğrenin 

Model Ne Gösterdi, Tan Ne Öneriyor?

Tan, bu etkinin öne çıkması için üç farklı ekonomi simüle ediyor. İlkinde sadece nakit işlemler var. İkinci modelde stablecoin, sadece erişim maliyetini düşürüyor. Üçüncüde ise açık, herkese görünür bir fiyat da oluşuyor.

Ortalama kriz riski, sadece nakit ekonomide %3,9 seviyesindeyken, tam stablecoin kullanılan modelde %7,4’e yükseliyor. Kur dengesizliği en üst seviyede olduğunda, risk %4,8’den %12,9’a kadar tırmanıyor.

İkinci ve üçüncü model arasındaki fark Tan’ın altını çizdiği asıl nokta. Daha ucuz erişim, dolardan çıkışı kolaylaştırıyor. Şeffaf kamu fiyatı ise, toplu çıkış koordinasyonunu mümkün kılıyor ve riski esas artıran unsur da bu etki.

Refahın etkisi ise iki yönlü. Sükunet dönemlerinde kazanç %1,2 ile zirveye çıkıyor. Ancak belirli bir sapmadan sonra bu etki negatife dönüyor ve aşırı durumlarda -%6,3 seviyesine kadar iniyor.

Bu nedenle Tan, çok geniş kapsamlı kısıtlamaların geriye gideceği görüşünde: Çünkü bu tip yasaklamalar, bankasız kesimin ucuz dolar (stablecoin) seçeneğini de yok ediyor. Diğer taraftan, stablecoin kuralları makroekonomik temel sorunların yerine geçemez, diye uyarıda bulunuyor.

‘Model, şartlara bağlı bir yaklaşım öneriyor: Sakin dönemlerde ucuz erişimi sürdürmek, fakat dengesizlik arttığında büyük ve panik çıkışlara zamanlı, hedefli engeller koymak gerekiyor’ dedi.

IMF araştırma raporunda sunulanlar yazarının görüşlerini yansıtır, kurumun resmi pozisyonunu göstermez. Yine de analiz, stablecoin düzenlemeleri üzerine devam eden küresel tartışmalara somut katkı sunuyor.

YouTube kanalımıza abone olun ve uzman analizlerini izleyin

https://youtu.be/30ZrpPEkLKg

Orijinal IMF: Dolar Stablecoin’ler Para Krizini Tetikleyebilir hikayesini Kamina Bashir tarafından tr.beincrypto.com ’da okuyun