Goldman Sachs’e göre yapay zeka (AI) en çok giriş seviyesi çalışanlarını etkiliyor. Banka, gelişmiş ekonomilerdeki işe alım verilerini takip etti ve baskının kariyerin en başında yoğunlaştığını tespit etti.
Banka bu araştırmayı çarşamba günü yayımladı ve 800’den fazla meslekteki istihdam büyümesini mercek altına aldı.
AI İş Kaybı İlk Nerede Ortaya Çıkıyor?
Otomasyona en çok açık endüstriler, 2022’nin ikinci yarısından bu yana iş ilanlarının büyümesinde yavaşlama gösteriyor. Goldman’a göre bu tablo en net şekilde Almanya, Avustralya ve ABD’de gözlemleniyor.
Aynı dönemde, bilgi ve iletişim hizmetlerindeki istihdam neredeyse tüm büyük gelişmiş ekonomilerde yavaşladı. ABD dışında, bu sektörlerdeki çalışan sayısı hâlâ uzun vadeli trendin yakınında veya üstünde kalmaya devam ediyor.
Daha dar kategoriler tabloyu daha keskin ortaya koyuyor. Çağrı merkezleri, yazılım yayıncılığı, yönetim danışmanlığı ve reklamcılık hizmetlerinde istihdam, gelişmiş pazarlarda geçmiş trendin altında seyrediyor.
Araştırmaya göre, çağrı merkezleri çarpıcı biçimde öne çıkıyor. İstihdam ABD’de trendin %39, Kanada’da %33, Almanya’da ise %27 gerisinde.
Goldman, otomasyon araçlarının zaten yaygın olduğu alanlarda baskının ilk orada hissedildiği görüşünde. Uber de temmuz ayında müşteri hizmetlerinde işten çıkarmaları doğrudan AI verimliliğiyle ilişkilendirerek bu bağlantıyı açıkça ortaya koymuştu.
Benimsenme oranı da bu farkın nedenlerinden biri. Büyük gelişmiş pazarlarda oranlar %15 ile %20 arasında; Fransa, ABD, Hollanda ve Birleşik Krallık başı çekiyor. İtalya, Japonya ve Yeni Zelanda en altta; gelişmekte olan pazarlarda bu oran %10 ile %15 arasında değişiyor.
Bizleri X’te takip edin ve en güncel haberlerden ilk siz haberdar olun
Faturanın En Ağır Kısmı Giriş Seviyesi Çalışanlara!
Zarar kariyerin başında yoğunlaşıyor. Daha geniş iş gücüne bakıldığında ise etki oldukça sınırlı kalıyor. Fransa, Kanada ve ABD’de %10 AI maruziyeti, yıllık çalışan sayısı büyümesinde %0,1 oranında bir yavaşlamayla ilişkilendirildi.
Ancak giriş seviyesi roller için, aynı maruziyet Avustralya’da büyümeyi %0,6 puandan daha fazla aşağı çekti. ABD’de ise etki %0,2 puanı geçti.
Bu sinyal üniversitelere de ulaşmış durumda; öğrenciler bilgisayar bilimi yerine daha “güvenli” gördükleri alanlara yöneliyor. Goldman Sachs’in önceki araştırması ise teknolojinin ABD’de aylık 16.000 işin istihdamdan silinmesine yol açtığını tahmin etmişti.
ABD İşten Çıkarma Verileri Trendi Destekliyor
Bir yandan da Challenger, Gray & Christmas temmuz ayında 33.429 işten çıkarma tespit etti. Bu sayı son iki yılın en düşük aylık toplamı oldu.
AI, beşinci ay üst üste açıklamalarda en büyük gerekçe olarak öne çıktı ve o ayki işten çıkarmaların 10.970’ini, yani %33’ünü oluşturdu. İşverenler yalnızca bu yıl 112.713 açıklamada AI’ı gerekçe gösterdi; bu, toplam duyuruların yaklaşık %24’üne denk geliyor.
Teknoloji sektörü kesintilerin merkezinde yer alıyor: Temmuz sonuna kadar 149.023 işten çıkarma açıklandı, bu da bir önceki yıla göre %67 artış demek. Sektör 2026’daki tüm işten çıkarmaların %31’ini oluşturuyor ve teknoloji ve finans sektörlerindeki önceki kayıplara yenilerini ekliyor.
Firmanın gelirden sorumlu üst düzey yöneticisi Andy Challenger, şirketlerin teknolojiyle ilgili mesajlarında değişiklik olduğunu ifade etti.
Andy Challenger şu ifadeleri kullandı: ‘İşten çıkarma duyurularında AI’ı öne çıkaran şirketler yatırımcılar nezdinde avantaj yakalayabiliyor fakat mevcut ve gelecekteki çalışanları ise uzaklaştırabiliyor. Bu nedenle yapılan açıklamalar, eskiden “olası risk” vurgusundan doğrudan ve açık bir şekilde AI’a işaret etmeye evrildi’ dedi.
İşe alım planları ise tabloyu karmaşıklaştırıyor. Şirketler temmuz sonu itibarıyla 107.500 işe alım planladıklarını açıkladı; bu, 2025’in aynı dönemine göre %25 artış anlamına geliyor. En güçlü talep uzay, enerji ve imalat sektörlerinde görülüyor.
Andy Challenger ayrıca şunları belirtti: ‘İşe alımlar da geçen yıla kıyasla %25 arttı. Yani AI iş gücü piyasasını değiştiriyor ama yerle bir etmiyor.’ dedi.
Goldman, işe alım baskısının dünya genelinde görüldüğünü fakat hâlâ belirli sektörler ve çalışanlarla sınırlı kaldığını açıkladı. Bu sınır; yerinden edilmeye karşı tedbir isteyen ABD’li yasa yapıcıların dikkatle izleyeceği bir unsur olacak gibi görünüyor.
YouTube kanalımıza abone olun ve liderler ile gazetecilerden uzman yorumlarını izleyin
https://youtu.be/6uixXOg1e8IOrijinal Goldman Sachs: Yapay Zeka Baskısını En Çok Yeni Çalışan’lar Hissediyor hikayesini Kamina Bashir tarafından tr.beincrypto.com ’da okuyun