Kırgızistan Cumhuriyeti Ulusal Bankası ile CertiK, Dijital Som ve genel dijital varlık denetimi alanında güvenlik iş birliğini kapsayan bir Mutabakat Zaptı imzaladı. Bu framework; siber güvenlik, biçimsel doğrulama, AML/CFT, operasyonel dayanıklılık, denetim ve bilgi paylaşımını içeriyor.
9 eylül 2026 tarihinde Kırgızistan Cumhuriyeti Ulusal Bankası (NBKR) ve CertiK, Bişkek’te Dijital Som’un güvenliği ve dijital varlık gözetimi için iş birliği framework’ü oluşturan bir Mutabakat Zaptı’na (MoU) imza attı.
Anlaşmayı, NBKR Yönetim Kurulu Üyesi Sanzhar Abdygaziev ve CertiK temsilcileri imzaladı.
Mutabakat Zaptı kapsamında taraflar; siber güvenlik, blockchain güvenliği, dijital varlıklar, regülasyon denetimi ve risk yönetimi alanlarında uzmanlık paylaşmayı planlıyor.
Dijital Som’un Güvenliğine Destek
İş birliğinin odaklandığı alanlardan biri, NBKR’nin merkez bankası dijital para (CBDC) girişimi olan Dijital Som.
Taraflar, platformun geliştirme ve test sürecinde güvenlik değerlendirmeleri, biçimsel doğrulama, siber güvenlik önlemleri ve operasyonel dayanıklılık adımlarını araştırmayı hedefliyor.
Biçimsel doğrulama; yazılımın önceden tanımlanmış özelliklere uyup uymadığını belirli bir modelle matematiksel olarak analiz etme yöntemidir. Bu yaklaşım, sistemin davranışını kesin tanımlı gereksinimlerle karşılaştırarak klasik güvenlik incelemelerine katkı sağlayabilir.
Operasyonel dayanıklılık da Mutabakat Zaptı’nda yer alan bir diğer önemli başlık. Bu, dijital finansal altyapının teknik aksaklık veya siber güvenlik olayları sonrasında tahmin edilebilir şekilde çalışmaya devam edebilmesini ve toparlanabilmesini ifade ediyor.
CertiK Kurucu Ortağı ve CEO’su Ronghui Gu, ‘Dijital varlık altyapısında güvenlik ve risk yönetimi, tasarımın en başından başlayarak tüm faaliyet süresince dikkate alınmalı. NBKR ile uzun vadeli iş birliğimizde CertiK’in uzmanlık ve tecrübelerini ülkenin dijital varlık ekosisteminin güvenli gelişimi için sunmayı dört gözle bekliyoruz’ dedi.
Dijital Varlık Gözetimi ve AML/CFT
İş birliği framework’ü, Dijital Som’un ötesinde alanları da kapsıyor.
MoU kapsamında CertiK ve NBKR, dijital varlıkların ve dijital varlık hizmet sağlayıcılarının gözetimine yönelik uzmanlık paylaşımında bulunmayı hedefliyor.
Buna AML/CFT uygulamaları, işlem izleme, dijital varlık saklama, teknik güvenlik standartları ve lisanslama gereklilikleri dahil.
NBKR Yönetim Kurulu Üyesi Sanzhar Abdygaziev, ‘Bugün imzaladığımız Mutabakat Zaptı, daha fazla diyalog ve iş birliğine zemin hazırlayan bir framework oluşturuyor. Blockchain ve dijital varlık güvenliği, siber güvenlik, AML/CFT ile dijital varlık işlemlerinin analizi ve izlenmesi konularında tecrübe ve bilgi paylaşımına özel önem veriyoruz’ dedi.
Taraflar ayrıca dijital varlıklarla ilişkili risk ve uyum trendlerinin analizinde de ortak çalışmayı planlıyor.
Güvenlik İzleme ve Regülasyon Denetimi
İş birliği framework’ü kapsamında NBKR ve CertiK, devam eden risk gözetimi ve regülasyon denetimi için CertiK’in Supervision ve Compliance çözümlerinin potansiyel kullanımını da araştıracak.
CertiK Compliance; AML taraması, fon takibi, tehdit istihbaratı, uyum raporlaması ve varlıklar ile karşı taraflar için yapılan değerlendirmeleri bir araya getiriyor.
CertiK Supervision ise regülatör kullanımı için tasarlanmış olup; sanal varlık hizmet sağlayıcıları, token’lar, cüzdan’lar ve işlemlerin izlenmesini destekliyor.
Bu araçların uygulanması MoU kapsamında inceleme aşamasında ve henüz resmi bir uygulama kararı alınmadı.
İş birliği çerçevesinde kurumlar arasında eğitim ve bilgi paylaşımı da yer alıyor.
CBDC Geliştirme Sürecinde Güvenlik
Anlaşma, merkez bankaları ve finansal kurumlar dijital para altyapısını ve buna eşlik eden operasyonel gereklilikleri araştırmaya devam ederken geldi.
Bir CBDC’nin güvenlik boyutları; yazılım bütünlüğü, anahtar yönetimi, ödeme mutabakatı, işlem izleme, mahremiyet, sistem erişilebilirliği ve operasyonel dayanıklılığı içerebilir.
NBKR ve CertiK arasındaki MoU, Dijital Som geliştirme sürecinde bu başlıklardan birçoğuna çözüm için bir çerçeve sunuyor.
CertiK’in Hack3D raporuna göre, Web3 kaynaklı kayıplar 2025 yılında 3,35 milyar dolar’a ulaştı. Şirket, 2026’nın ilk yarısında 344 olayda toplam 1,31 milyar dolar’lık kayıp bildirildiğini aktardı.
2026’nın ilk altı ayında cüzdan ihlalleri 444 milyon dolar’dan fazla kayba yol açarken; kod açıklarından 152 milyon dolar zarar oluştu.
Bu rakamlar, dijital varlık altyapısında yalnızca yazılım açıklarıyla sınırlı kalmayan çok çeşitli güvenlik risklerini gözler önüne seriyor.
Dijital Varlıklarda Daha Geniş İş Birliği
Dijital Som’un yanı sıra MoU, daha geniş dijital varlık ekosisteminde teknik ve stratejik iş birliği için de bir çerçeve sağlıyor.
Anlaşmada öne çıkan başlıklar şu şekilde:
Blockchain ve dijital varlık güvenliği Siber güvenlik Biçimsel doğrulama Operasyonel dayanıklılık AML/CFT Dijital varlık saklama Teknik güvenlik standartları Lisanslama ve denetim Risk izleme Eğitim ve bilgi paylaşımıAnlaşma, CertiK’in NBKR tarafından lisanslandığı ya da yetkilendirildiği anlamına gelmiyor.
MoU’da lisanslamaya ilişkin atıflar, dijital varlık faaliyetlerinde bulunan kurumları düzenleyen regülasyon framework’leriyle ilgili.
Taraflar, NBKR dijital para altyapısı ve dijital varlık denetimi yaklaşımını geliştirirken diyaloğu ve bilgi paylaşımını sürdürmeyi planladıklarını belirtti.
CertiK Hakkında
CertiK; blockchain ve Web3 alanında güvenlik değerlendirmesi, biçimsel doğrulama, izleme, uyumluluk ve risk yönetimi hizmetleri sunan bir güvenlik şirketidir.
2017 yılında kurulan şirket, dijital varlık güvenliği ve ilgili risk yönetimi alanında blockchain projeleri, finansal kurumlar ve kamu sektörüyle çalışıyor.
Sunduğu hizmetler arasında akıllı kontrat ve blockchain güvenliği değerlendirmeleri, biçimsel doğrulama, AML taraması, işlem izleme, tehdit istihbaratı ve regülasyon denetim araçları yer alıyor.
CertiK, SOC 2 Type II ve ISO 27001 standartlarına göre faaliyet gösteriyor.
Orijinal CertiK ve NBKR’den Dijital Som Güvenliği İçin İş Birliği hikayesini Advertorial tarafından tr.beincrypto.com ’da okuyun