Japonya’dan Nadir Hamle: İngiltere, Türkiye ve ABD Piyasaları Sarsılmıştı

BeInCrypto
Apri BeInCrypto
Japonya’dan Nadir Hamle: İngiltere, Türkiye ve ABD Piyasaları Sarsılmıştı

Japonya hükümeti, Japonya Merkez Bankası (BOJ) faiz oranlarını artırıp tahvil alımlarını azaltırken kamu emeklilik fonlarını daha fazla yerli varlık almaya teşvik ediyor. Japonya’daki politika ayrışması böylece mali teşvik ile para politikası sıkılaştırmasını karşı karşıya getiriyor.

Maliye Bakanı Satsuki Katayama bu hafta yaptığı açıklamada, Japonya’nın Hükümet Emeklilik Yatırım Fonu ve diğer kamu fonlarının yurt içi varlıklardaki payını artırmasını istediğini söyledi. Hedef: BOJ piyasadan çekilirken tahvil ve yen’de istikrarı sağlamak.

Japonya'daki Politika Ayrımı Bilinçli Bir Tercih mi?

Hükümet Emeklilik Yatırım Fonu, yaklaşık 1,8 trilyon dolarlık varlığı ile dünyanın en büyüğü. Portföyün neredeyse yarısı yabancı hisse ve tahvillerde duruyor, dolayısıyla çok ufak bir yön değiştirme bile küresel piyasaları etkileyebiliyor. Bu adım, milletvekillerinin daha fazla yerli yatırım çağrılarının ardından geldi.

Bu sinyal, zaten ısınmış olan enflasyon ortamında duyuldu. Resmi verilere göre üretici fiyatları haziranda %7,1 artarak mayıstaki %6,6 seviyesinin üzerine çıktı. Petrol, elektrik ve plastik fiyatlarındaki artışlar öncülük etti. Normalde artan enflasyon, tahvil faizlerini yukarı taşır. Fakat emeklilik haberinin ardından 10 yıllık tahvil faizi 10 baz puan düşerek %2,775’e indi.

Japonya 10 Yıllık Tahvil Getirisi. Kaynak: TradingViewJaponya 10 Yıllık Tahvil Getirisi. Kaynak: TradingView

BOJ ise bir yandan politika faizini %1’e yükseltti. Bu, 1995’ten beri en yüksek seviye. Banka aynı zamanda tahvil alımlarını azaltmaya devam ediyor.

🚨 BANK OF JAPAN RATE HIKE ALERT!

The Bank of Japan is expected to raise interest rates to 1% this June.

If it happens, it will be the first time since 1995 that rates reach this level.

This hawkish move could have a major impact on the Japanese $JPY and global markets. pic.twitter.com/0wgWh6bNwh

— Crypto Aman (@cryptoamanclub) June 9, 2026

Hükümet ise ters yönde adım atıyor. Başbakan Sanae Takaichi, tüketim vergisinde indirime ve yeni borçla finanse edilen nakit yardımlarına hazırlanıyor. Japonya, bunun etkisini ocakta hissetmişti; 40 yıllık tahvil faizi rekor tahvil satışı sırasında ilk kez %4’ü aşmıştı.

Analist Bull Theory şu ifadeleri kullandı: ‘Japonya şimdi eşzamanlı olarak para politikasını sıkılaştırıyor, bilançosunu küçültüyor ve mali harcamaları artırıyor. Tüm bunlar aynı anda ilk defa yaşanıyor’ dedi.

Bizi X'te takip edin — güncel gelişmeleri kaçırmayın!

Tarihsel Tecrübeler Ne Diyor?

Daha önce de bazı hükümetler mali genişlemeyi sıkı para politikasıyla eş zamanlı yürütmeyi denedi. Ancak nadiren gürültüsüz bitti.

Eylül 2022’de Birleşik Krallık’ın 45 milyar sterlinlik mini bütçesi, İngiltere Merkez Bankası (BoE) faiz artırırken devreye sokuldu. 30 yıllık devlet tahvili faizi birkaç günde 120 baz puan sıçradı. Kaldıraçlı emeklilik fonları teminat çağrılarına cevap verebilmek için satmak zorunda kaldı.

During the Liz Truss mini-budget crisis (late September to early October 2022), the 10-year UK gilt yield spiked to a peak of approximately 4.5–4.6% before the Bank of England’s emergency bond-buying intervention calmed markets.
Today 10-year UK gild yield is 5.17%.
Just saying. pic.twitter.com/ZesiAz6DLh

— Thorsten Polleit (@ThorstenPolleit) May 15, 2026

Banka acil müdahale etmek zorunda kaldı, Başbakan Liz Truss 49 gün sonra istifa etti.

Türkiye ise bu süreci yavaş yaşayan ülkelerden. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yüksek enflasyona rağmen faiz indirimi talep etti. Direnen Merkez Bankası başkanlarını değiştirdi. Lira 2021’de yaklaşık %44 değer kaybetti, ardından enflasyon %85’in üzerine tırmandı.

Turkey is the cautionary tale. Erdogan swapped economists for loyalists and forced low rates. Result: inflation peaked at 86%, still painfully high. That’s the movie you don’t want a sequel to.

Posting the full interview over on my fledgling youtube channel:…

— Justin Wolfers (@JustinWolfers) August 27, 2025

Aslında bu gerginlik çok eski. 1951’de ABD Hazine Bakanlığı ile Merkez Bankası (Fed) arasındaki Anlaşma, Fed’i yıllarca süren ucuz borç politikalarından kurtardı.

O dönemde İkinci Dünya Savaşı’nı finanse etmek için uzun vadeli faizler %2,5 civarında tutulmuştu; bu, mali baskının典 klasik örneğiydi.

During the deficit explosion of WW2, the Fed did YCC from 1942 to 1951 to avoid soaring yields. It only ended with the Treasury-Fed accord of 1951. The alternative, of course, is USD devaluation. https://t.co/TEiXobG8lP

— zerohedge (@zerohedge) November 6, 2022

Kripto Piyasası Neden İzlemeli?

Japonya’nın dijital varlıklar üzerindeki etkisi yen carry trade’den geliyor: yatırımcılar düşük maliyetli yen borçlanıp yurtdışında daha yüksek getirili varlıklara yöneliyor. Bu hacmin birkaç trilyon dolar olduğu tahmin ediliyor.

BOJ temmuz 2024’te faiz artırınca bu trade hızlı çözüldü. Ağustos başında Nikkei 225 bir seansta %12,4 çakıldı, 1987’den bu yana en kötü gününü yaşadı. Bitcoin (BTC) de 50.000 doların altına sarktı.

Tablo tanıdık görünüyor. Yen kısa pozisyonları son dönemde 2024’ten bu yana en yüksek düzeye çıktı. Analistler ayrıca Japonya tahvil piyasasının hisse ve kripto piyasalarındaki ucuz para rallisini tehdit edebileceği konusunda uyarıyor. Japonya, gelişmiş ülkeler içinde en yüksek borç yükünü taşıyor. Üstelik ekonomi boyutunun iki katından fazla borcu var; hata yapacak alan neredeyse kalmadı.

Japonya'nın artan borcunu sarsıntı yaşamadan göğüsleyip göğüsleyemeyeceği, büyük ölçüde emeklilik fon’larının ne kadar alım yapacağına ve Japonya Merkez Bankası'nın (BOJ) sıkılaşmayı ne kadar sürdüreceğine bağlı görünüyor. Bir zamanlar Tokyo'yu göz ardı eden piyasalar artık her sinyali dikkatle takip ediyor.

Orijinal Japonya’dan Nadir Hamle: İngiltere, Türkiye ve ABD Piyasaları Sarsılmıştı hikayesini Lockridge Okoth tarafından tr.beincrypto.com ’da okuyun